CHƯƠNG 3: CACBON – SILIC
Tiết 23 : CACBON
I. MỤC TIÊU :
1. Kiến thức :
Biết được :
- Mối liên hệ giữa vị trí trong BTH , cấu hình electron nguyên tử và tính chất của cacbon
- Các dạng thù hình cùa cacbon, tính chất vật lí của cacbon
- Cacbon vừa có tính khử , vừa có tính oxi hố theo khái niệm mới
Hiểu được : Cacbon có tính phi kim yếu ( oxi hố hidro và kim loại canxi) , tính khử ( khử oxi, oxit của kim loại). Trong một số hợp chất, cacbon thường có số oxi hố +2 hoặc+4
2. Kỹ năng :
- Viết được các phương trình phản ứng biểu diễn tính khử và tính oxi hố của cacbon .
- Biết được thông tin , quan sát mô hình cấu tạo tinh thể các dạng thù hình của cacbon trong sgk , nhớ lại kiến thức ở lớp 9 … .
II. PHƯƠNG PHÁP : Đàm thoại - nêu vấn đề – trực quan
III. CHUẨN BỊ :Mô hình cấu tạo mạng tinh thể kim cương , than chì , than vô định hình . bảng tưừ©n hồn các nguyên tố hố học .
IV. THIẾT KẾ CÁC HOẠT ĐỘNG :
1. Kiểm tra : Không có
2. Bài mới :
Hoạt động của thầy
Hoạt động của trò
Nội dung

Hoạt động 1 : vào bài
Cho học sinh xem một số mẫu vật ở hình 3.1
Hoạt động 2 :
Yêu cầu HS xác định vị trí của cacbon trong bảng tuần hồn và viết cấu hình electron nguyên tử
Hoạt động3
Tìm hiểu cấu trúc các dạng thù hình của cacbon:
- Trình bày tính chất vật lý các dạng thù hình , so sánh để đối chiếu ?

















Hoạt động 4:

- Dự đốn tính chất hóa học của C dựa vào số oxi hố mà cacbon thể hiện ?


- Viết các phương trình chứng minh tính chất của cacbon ?

GV chốt lại :
- Cacbon thể hiện tính oxi hố khi nào ?













Hoạt động 5:
Dựa vào cấu trúc và tính chất lý hố học của cacbon nêu ứng dụng của cacbon ?















Hoạt động 5 :
- Trình bày về trạng thái thiên nhiên và điều chế các dạng thù hình của cacbon ?

- Bổ sung các kiến thức thự tế


Kim cương , than chì, fuleren





Quan sát mô hình , mẫu vật , nghiên cứu SGK để trả lời
- Hs nêu sự khác nhau giữa các dạng thù hình
















- C trơ ở nhiệt độ thường , hoạt động ở nhiệt độ cao .




- Dựa vào số oxihóa có thể có của cacbon để dự đốn : thể hiện tính khử và tính oxihóa .

Lần lượt viết các phương trình chứng minh

Viết các phương trình phản ứng .












-Hs có thể lấy một số ứng dụng trong thực tế













HS đọc SGK










- Hs chuẩn bị một số tư liệu ở nhà và lên lớp trình bày .

I – Vị trí và cấu hình electron nguyên tử:
+ Cacbon ở ô thứ 6, nhóm IVA, chu kì 2
+ Cấu hình e: 1s22s22p2
+ Các số oxi hố của cacbon là : -4, 0,+2,+4
II – TÍNH CHẤT VẬT LÝ :
- Các bon tạo thành một số dạng thù hình , khác nhau về tính chất vật lý
- Cacbon hoạt động hóa học ở nhiệt độ cao , C vô định hình hoạt động hơn .
1. Kim cương :là tinh thể không màu, trong suốt, không dẩn điện, dẩn nhiệt kém
Tinh thể thuộc loại tinh thể nguyên tử
2. Than chì :có cấu trúc lớp, liên kết yếu với nhau, tinh thể xám đen
3.Fuleren:
Gồm các phân tử C60, C70…Phân tử C60 có cấu trúc hình cầu rỗng, gồm 32 mặt.
Các loại than điều chế nhân tạo từ than gỗ, than xương, than muội…được gọi chung là cacbon vô định hình ( chúng có khả năng hấp phụ mạnh các chất khí và chất tan trong dung dịch)
II. TÍNH CHẤT HỐ HỌC :
1 Tính khử :
a. Tác dụng với oxi :
C + O2 (
O2 .
b. Tác dụng với hợp chất :
- Ở nhiệt độ cao có thể khử được nhiều oxit và phản ứng với nhiều chất oxi hố khác như